Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 1 αποτελεί μια αυτοάνοση νόσο που εμφανίζεται όλο και πιο συχνά σε ηλικίες κάτω των 5 ετών. Κάθε χρόνο στην Ελλάδα προστίθενται περίπου 500 παιδιά κάτω των 16 ετών στα ήδη εκδηλωμένα περιστατικά με διαβήτη, τα οποία υπολογίζεται ότι ανέρχονται συνολικά σε περισσότερα από 35.000.

Οι γονείς ενημερώνονται εξαρχής σχετικά με τις επιθυμητές τιμές σακχάρου καθ΄ όλη τη διάρκεια της ημέρας, την αντιμετώπιση των υπογλυκαιμιών και των υπεργλυκαιμιών, αλλά και τη διαχείριση ειδικών συνθηκών, όπως η άσκηση, η ασθένεια, ένα πάρτυ. Ακόμη και τα παιδιά προσχολικής ηλικίας μπορούν κι αυτά να ενταχθούν στη διαχείριση του διαβήτη, αν τους το παρουσιάσουμε, για παράδειγμα, σαν ένα παιχνίδι. Είναι αλήθεια πως η διάγνωση και η διαχείριση του διαβήτη δεν είναι εύκολη υπόθεση, ειδικά σε μια ηλικία που συνοδεύεται από αρκετές ιδιαιτερότητες.

Τα παιδιά στη φάση αυτή τρώνε ακανόνιστα γεύματα ή και δεν τρώνε πάντα ολόκληρη την υπολογισμένη μερίδα, γεγονός που αγχώνει τους γονείς μήπως και έκαναν περισσότερες μονάδες ινσουλίνης και οδηγηθεί το παιδί τους σε υπογλυκαιμία. Συχνά, παρατηρείται και επιλεκτικότητα στο φαγητό με προτιμήσεις σε λιπαρές τροφές ή μεγάλη διάρκεια στο γεύμα. Ένας πρόσθετος συχνός προβληματισμός των γονέων στη φάση αυτή, είναι και η ακανόνιστη δραστηριότητα των παιδιών. Είναι γνωστό ότι, εκτός από το φαγητό, η έντονη σωματική δραστηριότητα επιδρά στα επίπεδα του σακχάρου. Όσο πιο απρόβλεπτη η άσκηση, τόσο πιο απρόβλεπτες και οι τιμές σακχάρου, κάτι το οποίο δυσκολεύει πολύ την καλή ρύθμιση. Μία εξίσου σημαντική ιδιαιτερότητα αυτής της ηλικίας είναι οι συχνές ιώσεις που συνοδεύουν την έναρξη επίσκεψης του παιδικού σταθμού. Στις ιώσεις, οι γονείς πρέπει να εκπαιδευτούν ώστε να τροποποιούν τις δόσεις ινσουλίνης, όπου χρειάζεται, τις μέρες αυτές. Ένα ιδιαίτερο πρόβλημα στις ηλικίες αυτές είναι ότι οι δόσεις είναι πολύ μικρές και συχνά ακόμη και μια αύξηση ή μείωση μισής μονάδας ινσουλίνης μπορεί να οδηγήσει σε ανεπιθύμητες υπερή υπογλυκαιμίες.

Είναι λογικό, να υπάρχει μεγαλύτερος φόβος για τις υπογλυκαιμίες στις ηλικίες αυτές καθώς, πέρα απο τη σωματική αύξηση, δεν έχει ολοκληρωθεί και η πνευματική ανάπτυξη. Ως γνωστόν, η νοητική λειτουργία απαιτεί καλά επίπεδα σακχάρου με όσο το δυνατόν περιορισμό των υπογλυκαιμιών. Ακόμη, το stress των γονέων όσον αφορά στην υπογλυκαιμία, εντείνεται από την αδυναμία των παιδιών κάποιες φορές να τις αντιληφθούν ή/και να εκφράσουν τι ακριβώς αισθάνονται. Τέλος, άγχος στους γονείς δημιουργεί ακόμη και η στιγμή των ενέσεων ινσουλίνης ή/και των μετρήσεων του σακχάρου αίματος που σε κάποια παιδιά είναι δυσάρεστες και προκαλούν εκνευρισμό, με αποτέλεσμα να μη συνεργάζονται με τους γονείς.

Όλα τα μέλη της οικογένειας πρέπει να αντιμετωπίσουν τον σακχαρώδη διαβήτη σαν μια συλλογική προσπάθεια για έναν σίγουρα νέο αλλά πιο υγιεινό τρόπο ζωής, με πολλές προκλήσεις. Είναι καλό να καθιερωθεί ρουτίνα γευμάτων που θα ακολουθείται όμως από όλα τα μέλη της οικογένειας. Η ποιότητα στη διατροφή και η ενθάρρυνση για κατανάλωση φρούτων και λαχανικών από τη νηπιακή ηλικία δεν θα συμβάλλει μόνο στη βελτίωση του γλυκαιμικού ελέγχου αλλά και στην ψυχολογία του παιδιού. Ακόμη, τα παιδιά πρέπει να εντάξουν τη φυσική δραστηριότητα στην καθημερινότητά τους και να δώσουν έμφαση στο παιχνίδι σε υπαίθριους χώρους. Οι νέες κατευθυντήριες οδηγίες άλλωστε κάνουν λόγο για τουλάχιστον μία ώρα κάθε ημέρα σωματικής άσκησης, μέτριας ή και μεγάλης έντασης, για όλα τα νήπια με ή χωρίς διαβήτη. Σημαντική είναι σήμερα, η βοήθεια της τεχνολογίας στη διαχείριση της νόσου.