Μας ρωτάτε - σας απαντάμε

• Η κυρία Λ. Φ., με ηλικία 42 ετών, διαγνώστηκε πρόσφατα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 και όπως είναι φυσικό, της συστήθηκε βελτίωση της διατροφικής συμπεριφοράς και φαρμακευτική αγωγή. Της συνέστησαν υγιεινή διατροφή, αλλά έχει δυσκολία να κατανοήσει τι ακριβώς σημαίνει «υγιεινή» διατροφή στον διαβήτη.

Αγαπητή Κυρία, Την τελευταία 50ετία έχει επέλθει σημαντική αλλαγή στις διατροφικές συνήθειες των ανθρώπων που σε συνδυασμό με την καθιστική ζωή οδήγησαν σε αύξηση των καρδιαγγειακών νοσημάτων. Αυτό υπήρξε έναυσμα για την αναζήτηση των αιτίων που ευθύνονται για τις συγκεκριμένες δυσάρεστες καταστάσεις και μεταξύ των άλλων αναζητήθηκαν αίτια στη διατροφή. Νομίζω ότι όλοι γνωρίζουμε πλέον ότι η υγιεινότερη διατροφή είναι εκείνη που είναι γνωστή με το όνομα «μεσογειακή διατροφή» και περιλαμβάνει όσπρια, φρούτα, λαχανικά, με περιορισμό του ζωικού λίπους. Αυτό αφορά σε όλους τους ανθρώπους αλλά στα άτομα με διαβήτη υπάρχει η υποχρέωση στη σύνθεση του καθημερινού διαιτολογίου να υπάρχει συγκεκριμένη αναλογία υδατανθράκων, λίπους και λευκωμάτων. Στο πλαίσιο αυτό θα πρέπει να συμβουλευτείτε τον ιατρό σας σχετικά με τη σύνθεση του διαιτολογίου και τη συνολική ημερήσια ενεργειακή πρόσληψη. Η διασφάλιση ότι κάνετε σωστές διατροφικές επιλογές είναι ζωτικής σημασίας για την επιτυχή διαχείριση του διαβήτη σας. Είναι σημαντικό να αντιληφθείτε τα βασικά σημεία που πρέπει να κατανοήσει κάποιος με διαβήτη, τα οποία είναι: η εκτίμηση της ποσότητας των υδατανθράκων, ο έλεγχος του λίπους, η ανάγνωση των ετικετών των τροφίμων για την εκτίμηση της σύνθεσής τους, ο σχεδιασμός και η προετοιμασία των γευμάτων, καθώς και η γνώση για την επίδραση των τροφίμων στα επίπεδα του σακχάρου στο αίμα. Μια σωστή διατροφή συνδυασμένη με ελάττωση του σωματικού βάρους μπορεί να βοηθήσει τα άτομα με διαβήτη να επιτύχουν τους στόχους τους για τη γλυκόζη στο αίμα, τη γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη, τη χοληστερόλη, τα τριγλυκερίδια και την αρτηριακή πίεση. Ωστόσο, καθώς κάθε άτομο είναι διαφορετικό, είναι σημαντικό να ζητηθεί η βοήθεια του θεράποντα ιατρού για να επιτευχθεί η καλύτερη δυνατή διαχείριση του διαβήτη. Μπορείτε επίσης εάν θέλετε να εξετάσετε κατά πόσο το διατροφικό σας πρόγραμμα είναι κατάλληλο, να επισκεφθείτε έναν(μια) διαιτολόγο που θα επιλέξετε.

• Ο κ. Θ. Μ. είναι ανήσυχος γιατί ο γιος του, με διαβήτη τύπου 1 από την ηλικία των 5 ετών, τώρα 14,5 ετών, μοιάζει το τελευταίο εξάμηνο να αδιαφορεί για τη ρύθμιση του σακχάρου του, γεγονός που δε συνέβαινε στο παρελθόν. Ζητάει για αυτή την αλλαγή συμπεριφοράς την άποψή μας.

Αγαπητέ Κύριε, Αρκετές μελέτες έδειξαν ότι η πλειοψηφία των ανθρώπων που ζουν με διαβήτη βιώνει φόβους και αρνητικά συναισθήματα κάποια στιγμή. Αυτά τα συναισθήματα μπορεί να οδηγήσουν σε εγκατάλειψη της προσπάθειας εφαρμογής των κανόνων καλής ρύθμισης του σακχάρου, συμπεριφορά που μοιάζει με κάτι περισσότερο από αίσθημα κόπωσης και ενδέχεται να οδηγήσει σε δυσανάλογη αποθάρρυνση. Αυτό με τη σειρά του έχει ως αποτέλεσμα την κακή παρακολούθηση των επιπέδων γλυκόζης στο αίμα, περιλαμβανομένου του ότι αρκετές φορές «ξεχνούν» να λάβουν τις ενέσεις ινσουλίνης και ακολουθούν μια μη ισορροπημένη διατροφή σε μια προσπάθεια να αγνοήσουν ή να προσπαθήσουν να ξεχάσουν τον διαβήτη. Επιπλέον, ενώ πολλά άτομα με διαβήτη βιώνουν κάποια αγωνία λόγω της ασθένειάς τους τα περισσότερα από τα μέλη της οικογένειας νιώθουν απογοήτευση επειδή δεν ξέρουν πώς να βοηθήσουν. Η εφηβεία είναι μια κρίσιμη ηλικία. Οι γονείς και τα μικρά παιδιά γνωρίζουν από τη στιγμή της διάγνωσης ότι ο διαβήτης είναι μια χρόνια νόσος και πως αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο βλαβών των αγγείων, των νεφρών ή των οφθαλμών εάν τα επίπεδα του σακχάρου στο αίμα παραμείνουν ανεξέλεγκτα. Συνήθως, τα παιδιά σέβονται τους κανόνες θεραπείας για τη διαχείριση της νόσου τους σε συνεργασία με τους γονείς και τους επαγγελματίες υγείας. Ωστόσο, μόνο το ένα τρίτο των εφήβων με διαβήτη κατορθώνουν να ρυθμίσουν μόνοι το σάκχαρό τους. Οι παράγοντες που τους εμποδίζουν να διαχειρίζονται αποτελεσματικά το θεραπευτικό τους σχήμα είναι πολλοί και περιλαμβάνουν: επαναλαμβανόμενες μετρήσεις του σακχάρου τους, δυσκολία να προσαρμόσουν τις δόσεις ινσουλίνης στα γεύματά τους ή στη σωματική τους δραστηριότητα και φόβος αύξησης του σωματικού βάρους. Η εξέγερση ή η απόρριψη της νόσου τους οδηγεί, ακόμη και ασθενείς που δεν έχουν συμπτώματα, να διακόψουν τη θεραπεία τους. Κατά την εφηβεία, ο ρόλος των γονέων παραμένει πολύ σημαντικός για τη βέλτιστη διαχείριση του διαβήτη. Οι σχέσεις γονέων και εφήβων ενδέχεται να είναι περίπλοκες και η διαχείριση του διαβήτη μπορεί να αποτελέσει πρόσθετη πηγή σύγκρουσης. Ωστόσο, οι έφηβοι, ακόμη κι αν επαναστατήσουν ενάντια στις απαιτήσεις και στους περιορισμούς, θα καθησυχαστούν από την ύπαρξη ενός πρωτοκόλλου που αποφασίζεται με τους γονείς τους και τον θεράποντα ιατρό, το οποίο πρέπει να είναι προσαρμοσμένο στον νέο τρόπο ζωής τους. Ο διαβήτης δεν είναι ένας εχθρός που πρέπει να νικηθεί, αλλά μια πρόκληση η οποία πρέπει να ξεπεραστεί. Η υποστήριξη από τους φίλους και την οικογένεια είναι καθοριστικοί παράγοντες για το ξεπέρασμα αυτής της δυσάρεστης μεν, αλλά παροδικής φάσης. Η βοήθεια ενός ψυχολόγου είναι αρκετές φορές απαραίτητη.